THOTH DECEMBER 2019 – Lof van verwantschap

‘De Vrijheid leidt het volk’, Eugène Delacroix

 ‘Vrijheid, gelijkheid, broederschap’, de drieslag van de Franse Revolutie, heeft een speciale plek in het hart van de vrijmetselaar. In het nieuwe nummer van het maçonniek culturele tweemaandelijkse magazine Thoth wordt een pleidooi gehouden voor een meer inclusieve Nederlandse vertaling van het Franse motto, ‘Vrijmoedigheid, gelijkwaardigheid, verwantschap’.

Een keur aan maçonnieke denkers m/v uit Noord- en Zuid-Nederland buigt zich over een hernieuwde maatschappelijke relevantie van de loges die tweeënhalve eeuw geleden een zo actief aandeel hadden in de ontwikkeling van het nieuwe Europa.

Zoals altijd is het laatste nummer van het jaar extra dik: 132 pagina’s stof tot nadenken voor kortere dagen en donkerdere avonden.

www.ritusentempelbouw.nl

Uit het nieuwe nummer:

“De officiële geboorte van de vrijmetselarij in 1717 was ook een poging om de toen ontluikende vrijmetselarij in een meer gematigde, deïstische manier van denken te plaatsen en om ze af te schermen. De ideeën van de voordien reeds actieve Radicale Verlichting met haar atheïstische wereldbeeld werden hierbij doelbewust buitenspel gezet.”

(Ivan Eysackers: ‘Maçonnieke oorsprong: atheïstisch of deïstisch? – Van Radicale Verlichting tot domineescompromis’)

“Al zijn vrijmetselaren in bedaarde culturen als de onze meestal wars van maçonniek politiek activisme, de revolutionaire kreet ‘vrijheid, gelijkheid, broederschap’ laat ze zelden koud. Revolutionair waren de loges uit het eind van de achttiende eeuw zeker, maar wat ze daar in de staatkundige praktijk mee wilden liep sterk uiteen; zo waren er in de tijd in Nederland zowel overtuigd patriottische vrijmetselaren als trouwe orangisten.”

(Willem Verstraaten: ‘Een nieuwe maçonnieke drieslag – Vrijmoedigheid, evenwaardigheid, verwantschap’)

“De bekende formule ‘bouwen aan de tempel der mensheid’ is geen loze formule. Het mag dan waar zijn dat de kracht, de wijsheid en de schoonheid voor het symbolisch bouwen aan de tempel der mensheid geput wordt uit de specificiteit van de vrijmetselarij, het blijft de plicht van elke maçon of maçonne om een goed en bewust burger te zijn, ook buiten de tempelpoort.”

(Herman Balthazar: ‘Vrijmetselaren, weefsters en burgers – Inwijdingsgenootschappen te midden van de maatschappij’)

“Er zijn nu, in 2019, vrouwengrootloges in acht landen in Europa die zich hebben verbonden in een koepel, de CLIMAF (Centre de Liaison International de la Maçonnerie Féminine). Alle grootloges zijn zelfstandig, maar onderschrijven enkele uitgangspunten. Er is dus geen centrale hiërarchie, wel een jaarlijkse conferentie in een van de acht landen. Samen hebben deze vrouwengrootloges rond de 20 duizend leden.”

(Anky Fokker: ‘Om met u (m/v) te werken – De vrouw in de vrijmetselarij’)

“Het jaar 1870 wordt dikwijls aangewezen als een scharnierjaar op de drempel van het laatste kwart van de negentiende eeuw. Het omstreden en door veel tegenstanders gehate Eerste Vaticaans Concilie zet hierbij de toon. Een zelfverzekerde paus ziet de verbetering van de maatschappij in nauwe samenhang met een noodzakelijke nieuwe machtsgreep van de Kerk op de samenleving. Van de regel dat politiek en confessionele religie in de vrijmetselarij niet expliciet ter sprake komen, valt in deze periode niet veel meer te merken.”

(Guy Liagre: ‘Politiek en religie in de loges – Het Maçonniek Weekblad in het bewogen jaar 1870)

“Een studentenkorting voor enkele jaren kan veel bijdragen aan verlaging van de gemiddelde leeftijd in de orde. Het is ‘not done’ daarover hardop te schrijven, maar het speelt een rol. Net zoals het uitbannen van de rookgewoonte in de loges ooit op veel plekken de broederschap heeft bedreigd. Hetzelfde is het geval met een bedelnap die wekelijks passeert zonder leidmotief in een mededeling waarvoor de opbrengst wordt benut.”

(Willem G. Ket: ‘De wrede spiegel van broederschap – Betalen van lidmaatschap is niet voldoende’)

“Los van elkaar hebben Rik Pinxten en ikzelf ooit eens een definitie uitgewerkt van de vrijmetselarij, de vrijmetselaar. Het zal niemand verrassen dat die nauwelijks van elkaar afweken en dat daarin dezelfde variabelen verschenen: initiatie, rituele omkadering, levensbeschouwing geënt op ideeën uit de Verlichting, een sociaal systeem tussen mutueel onbekende vrij en eerlijk geachte mensen.”

(Jef Asselberg: ‘Verwijdering tussen verwanten – Maçonniek-filosofische gedachten’)

Doe jezelf of een goede kennis een jaar Thoth cadeau!

Wie persoonlijk aangesproken wil worden door de rijkdom van de maçonnieke symbolen en rituelen, vindt in Thoth een verwante geest. Voor 40,00 euro per jaar, in zes afleveringen thuisbezorgd. Aanmelding is simpel: via de website www.ritusentempelbouw.nl